Kliknij tutaj --> 🎣 rozliczenie kosztów centralnego ogrzewania
1) centralnego ogrzewania; 2) podgrzania wody użytkowej. 4. Całkowite koszty centralnego ogrzewania stanowią różnicę pomiędzy kosztami poniesionymi na dostarczanie energii cieplnej do budynku, a kosztami podgrzania wody. Wysokość kosztów podgrzania wody stanowią przychody należne z tego tytułu, ustalane w następujący sposób:
2. Użytkownicy lokali otrzymują pisemne rozliczenie kosztów centralnego ogrzewania. 3. Nowa wysokość zaliczki obowiązuje od dnia podanego w wydruku czynszowym dostarczonym łącznie z rozliczeniem rocznym kosztów ogrzewania, o którym mowa w ust. 2. 4. Koszty odczytu i rozliczenia ciepła nie stanowią kosztu centralnego ogrzewania.
Rozliczenie kosztów centralnego ogrzewania oraz kosztów związanych z podgrzaniem wody może być zlecone przez Spółdzielnię specjalistycznej firmie rozliczeniowej. 3. Rozliczeniu z użytkownikami lokali podlegają koszty energii zużytej na cele centralnego ogrzewania, na podgrzanie wody oraz na potrzeby ciepła
– wielkość wniesionych zaliczek na poczet kosztów centralnego ogrzewania, – wysokość miesięcznych zaliczek na poczet kosztów centralnego ogrzewania w następnym sezonie grzewczym, – rozliczenia, w tym wysokość nadpłaty lub niedopłaty; 3) informacje zawarte na indywidualnym druku rozliczeniowym dla lokali w budynkach bez
zaplanowanych kosztów ogrzewania. Zmianę wysokości opłat zaliczkowych za centralne ogrzewanie wprowadza Rada Nadzorcza Spółdzielni. 3. Całkowite rozliczenie kosztów centralnego ogrzewania danego lokalu następuje po ustalonym okresie rozliczeniowym. 4. W terminie 90 dni po upływie okresu rozliczeniowego gospodarki cieplnej, Spółdzielnia
Chat Rencontre Gratuit En Ligne Quebec. Zasady rozliczania budynków wielolokalowych określają przepisy ustawy prawo energetyczne. W przypadku gdy wyłącznym odbiorcą ciepła dostarczanych do budynku jest właściciel lub zarządca budynku wielolokalowego, jest on odpowiedzialny za rozliczanie na poszczególne lokale całkowitych kosztów zakupu ciepła. Koszty zakupu ciepła rozlicza się w części dotyczącej lokali według wskazania ciepłomierzy, według wskazania urządzeń wskaźnikowych niebędących przyrządami pomiarowymi lub według powierzchni lub kubatury tych lokali, natomiast w przypadku wspólnych części budynku przyjmując powierzchnię lub kubaturę tych części odpowiednio w proporcji do powierzchni lub kubatury zajmowanych lokali. Wspólnota mieszkaniowa dokonuje wyboru metody rozliczania całkowitych kosztów zakupu ciepła na poszczególne lokale w tym budynku, tak aby wybrana metoda, uwzględniając współczynniki wyrównawcze zużycia ciepła na ogrzewanie, wynikające z położenia lokalu w bryle budynku przy jednoczesnym zachowaniu prawidłowych warunków eksploatacji budynku, stymulowała energooszczędne zachowania oraz zapewniała ustalanie opłat w sposób odpowiadający zużyciu ciepła na ogrzewanie. Wspólnota mieszkaniowa wprowadza wybraną metodę rozliczenia w formie wewnętrznego regulaminu rozliczeń ciepła przeznaczonego na ogrzewanie tego budynku. Podzielniki w łazienkach i kuchniach Zgodnie z opiniami wielu fachowców montaż podzielników cieczowych w łazienkach i kuchniach jest nieporozumieniem. Podzielnik ten bowiem wykaże w łazience każdą gorącą kąpiel a w kuchni zwłaszcza małej lub w której kuchenka umieszczona jest blisko grzejnika każde działanie kuchenki. Niewątpliwie wpływa to na błędne rozliczenie kosztów ogrzewania. Znając ten problem firmy instalujące podzielniki we wspólnotach mieszkaniowych i spółdzielniach mieszkaniowych bardzo często doradzają nie umieszczania podzielników w łazienkach i kuchniach we wszystkich lokalach w budynku. Pomijanie wskazań podzielników w tych pomieszczeniach ma prowadzić do bardziej sprawiedliwego podziału kosztów odpowiadającego faktycznemu zużyciu ciepła w tych lokalach bez zakłamań wynikających z ciepła wytworzonego przez inne źródła niż grzejniki instalacji centralnego ogrzewania. Instalacja częścią nieruchomości wspólnej Nieruchomość wspólną stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali. Ta definicja ustawowa jest mało precyzyjna i rodzi problemy interpretacyjne zwłaszcza w przypadku urządzeń. Wspólnoty mieszkaniowe mają więc bardzo często problemy w przypadku instalacji centralnego ogrzewania, wodno-kanalizacyjnej, gazowej, elektrycznej itd.. w określeniu, która ich część jest częścią nieruchomości wspólnej, a która częścią konkretnego lokalu. Jest to przy tym dość ważne dla wspólnot mieszkaniowych rozgraniczenie bowiem, przeprowadzenie przeglądów, usuwanie awarii w nieruchomości wspólnej należy do wspólnoty mieszkaniowej, a koszty tych czynności ponoszą wszyscy właściciele lokali w wysokości udziałów w nieruchomości wspólnej. Tymczasem przeprowadzenie przeglądów, usuwanie awarii odnośnie lokali należy do ich właścicieli i to oni ponoszą cale koszty tych czynności. Jednak podczas gdy w przypadku innych instalacji możliwe jest ich rozgraniczenie na tę część, która stanowi element lokalu i tę, która stanowi nieruchomość wspólną, to w przypadku instalacji centralnego ogrzewania takie rozgraniczenie nie jest możliwe. Wspólna dla całego budynku instalacja centralnego ogrzewania stanowi bowiem jedną niepodzielną technicznie całość. Jak stwierdził Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 28 sierpnia 1997 roku sygnatura III CZP 36/97 instalacja centralnego ogrzewania jest urządzeniem nie służącym wyłącznie do użytku właścicieli lokali. Z urządzeń takich korzystają wszyscy właściciele lokali zarówno w ten sposób, że ciepło doprowadzane jest do przedmiotu ich własności, jak i w ten sposób, że ogrzewane są wspólne części budynku. Zdaniem sądu składnikiem tzw. współwłasności przymusowej są zarówno elementy instalacji znajdujące się poza poszczególnymi lokalami, jak i elementy znajdujące się w wydzielonych lokalach. Zatem poza przypadkiem indywidualnych systemów grzewczych w każdym lokalu nawet w sytuacji gdy w budynku są zainstalowane mierniki ciepła cała instalacja centralnego ogrzewania ze względu na swoją specyfikę stanowi część nieruchomości wspólnej. Zatem właściciel lokalu, który chce dokonać zmian w instalacji centralnego ogrzewania w lokalu potrzebuje zgody wspólnoty mieszkaniowej. W przypadku dokonania przebudowy bez zgody wspólnoty może ona sądownie wymusić przywrócenie stanu pierwotnego. Paweł Puch – prawnik Spodobał Ci się ten wpis? Podziel się nim: Popularne artykuły Wysokość iglaków na granicy nieruchomości Lokum Deweloper włącza do oferty mieszkania w inwestycji Lokum Monte w podwrocławskiej Sobótce Choinka z drewna! Kto jest deweloperem w rozumieniu nowej ustawy? Ustawa o ochronie praw lokatorów – obowiązki właścicieli i najemców Rustykalny czyli jaki? Pufy i siedziska, czyli jak ożywić nudne wnętrze Dekorujemy dom owocami jesieni! Pełnomocnictwo, czyli jak kupić nieruchomość na odległość Polska vs. Ukraina – porównanie cen mieszkań Chmura tagów : analiza cen mieszkań aranżacje biurko ceny mieszkań design deweloper dni otwarte dom drewno fotel ICM kredyt hipoteczny kredyty kuchnia kupno mieszkania lampy meble mieszkania minimalizm nowe inwestycje ogród oświetlenie poradnik pośrednicy raport rynek pierwotny rynek wtórny salon sofa sprzedaż i kupno stół sypialnia warszawa wnętrza wrocław wspólnota mieszkaniowa wynajem łazienka łóżko ściany
Dość często zdarza się, że najemca zwalnia nasze mieszkanie w czasie trwania sezonu, w którym rozliczane roczne opłaty za ogrzewanie. W tej sytuacji stajemy przed dylematem, jak sprawiedliwie podzielić koszty ciepła by z jednej strony nie mieć straty, a z drugiej strony by najemca nie zapłacił więcej niż powinien. Czy to jest w ogóle możliwe? Jak działa podzielnik kosztów ogrzewania? Na początku muszę przynajmniej pokrótce przybliżyć Ci działanie podzielnika. Jest to niezbędne, by zrozumieć dalszy ciąg rozważań i efekt końcowy w postaci rozliczenia. Podzielnik nie zlicza zużytego ciepła. Zaskoczenie? Niestety tak to wygląda — podzielnik nie jest urządzeniem pomiarowym. Służy on tylko do rozdzielenia kosztów ogrzewania budynku na użytkowników poszczególnych lokali. W naszych rozważaniach skupimy się na podzielnikach elektronicznych, gdyż podzielniki działających na zasadzie parowania cieczy już są praktycznie niespotykane. Urządzenia elektroniczne zgodne są z normą PN-EN 834:2013–12. Norma ta określa minimalne wymagania dotyczące konstrukcji, materiałów, wytwarzania, instalacji, działania i oceny wartości wskazywanych przez ten przyrząd pomiarowy. Norma ta określa także sposoby korygowania wskazań podzielników prowadzące do ostatecznego rozdzielenia kosztów ogrzewania całego budynku. Podzielnik został zamontowany na grzejniku przez dostawcę systemu rozliczeń. Poprawny montaż obejmuje nie tylko ścisłe zamocowanie podzielnika, ale przede wszystkim musi być on przeprowadzony w odpowiednim miejscu grzejnika. Podzielniki systemu Ista mają wewnątrz dwa czujniki temperatury. Jeden z nich mierzy temperaturę grzejnika (a właściwie to temperaturę przewodzącej ciepło płytki), a drugi temperaturę powietrza w pomieszczeniu. Jednostki naliczane przez podzielnik są jednostkami bezwymiarowymi — jak już wcześniej pisałem, nie mierzą zużycia ciepła. Podzielnik systemu Ista rozpoczyna naliczanie jednostek, gdy temperatura powierzchni grzejnika jest wyższa niż 23 st. C oraz gdy różnica temperatur między powierzchnią grzejnika, a powietrzem w pomieszczeniu przekracza 4,5 K. Szybkość naliczania kolejnych jednostek uzależniona jest w głównej mierze temperaturą grzejnika — im wyższa jego temperatura tym szybciej podzielnik zalicza kolejne jednostki. Naliczone jednostki pozwalają na rozliczenie kosztów ogrzania budynku na użytkowników poszczególnych lokali. Na czym polega rozliczenie kosztów ogrzewania podzielnikami? Już wiesz, że podzielnik nie mierzy ilości zużytego ciepła, ale jedynie służy do w miarę sprawiedliwego podzielenia kosztów ogrzewania całego budynku na użytkowników poszczególnych lokali. W miarę sprawiedliwego, ponieważ nigdy nie będzie ono do końca precyzyjne i to z kilku powodów. Po pierwsze, system podzielnikowy nie liczy zużytego ciepła, a jedynie stara się go odwzorować na podstawie różnic temperatur, temperatury grzejnika i czasu ogrzewania (pracy grzejników). Po drugie, ciepło ma to do siebie, że przechodzi pomiędzy mieszkaniami przez nieizolowane ściany wewnętrzne i tym zasadniczo różni się od zużycia prądu czy wody. Po trzecie wreszcie, piony grzejników również ogrzewają nasze mieszkania i nie mamy wpływu na ich temperaturę. W skrócie, rozliczenie kosztów ogrzewania polega na podziale wszystkich kosztów ogrzania budynku na poszczególne lokale przy pomocy proporcji, którą ustalamy na podstawie wskazań podzielników. Z tego powodu, wszystkie podzielniki w całym budynku powinny być identyczne i wszystkie grzejniki w budynku powinny mieć prawidłowo zainstalowane podzielniki. Typowe rozliczenie lokalu wygląda tak jak poniżej na moim przykładzie. Przedstawiony przykład jest typowy. W wielu spółdzielniach lub wspólnotach może on wyglądać odmiennie. Może też być zastosowana nieco inna nomenklatura. Zmiana pojęć przypisanych poszczególnym składowym rozliczenia nie zmienia istoty obliczeń. Trzeba tylko przeanalizować zapisy zawarte w rozliczeniu by dojść do wyniku końcowego. Teraz pokażę Ci co po kolei wykonała firma i skąd wziął się końcowy wynik z nadpłatą/niedopłatą. Zaczniemy trochę od końca, a mianowicie od części C. Ustalenie jednostek zużycia. W tej strefie rozliczenia ujawniono numery podzielników oraz stan oraz stan końcowy i początkowy jaki wskazywał podzielnik. W większości przypadków stan początkowy będzie wskazywał 0 bo na początek każdego sezonu grzewczego stany podzielników są zerowane. Natomiast jeżeli lokal zmienia właściciela w trakcie trwania sezonu, to wtedy właśnie w pozycji stan początkowy, u nabywcy pojawią się wartości odczytane z podzielnika w dniu przekazania lokalu. W wyniku odjęcia od stanu końcowego stanu początkowego wyliczana jest różnica, która obciąża adresata rozliczenia. W kolejnej kolumnie widzimy wskaźnik UF. Wskaźnik ten jest współczynnikiem związanym z wydajnością cieplną danego grzejnika w stosunku do wydajności cieplnej grzejnika wzorcowego. Innymi słowy wartość tego współczynnika związana jest z mocą jaką może dostarczyć nam grzejnik. Na moc oczywiście wpływa sama konstrukcja grzejnika, ale także jego wielkość, np. ilość „żeberek” w rozwiązaniach modułowych. W dalszej części widzimy jeszcze wskaźnik LAF, w niektórych rozliczeniach nazywany także współczynnikiem wyrównawczym Rm. Współczynnik ten określa niekorzystne położenie lokalu w bryle budynku. Jak już pisałem, ciepło od sąsiada przenika przez przegrody budowlane i z tego powodu prawo energetyczne wymaga, by korygować obciążenia kosztami ogrzewania użytkowników poszczególnych lokali w oparciu o z położenie ich lokalu w bryle budynku. Lokale szczytowe, a także te położne na parterze lub na ostatnim piętrze w budynku są położone bardzo niekorzystnie. Jak widzisz na przykładowym rozliczeniu wskaźnik LAF jest taki sam dla całego lokalu, ale już sąsiad zapewne ma ten wskaźnik określony w innej wysokości. W wyniku przemnożenia różnicy wskazań podzielników oraz obu wyżej opisanych wskaźników, firma rozliczająca uzyskała sumę obliczeniowych jednostek zużycia przypadających na dany lokal. Te obliczeniowe jednostki zużycia stanowią właśnie podstawę podzielenia na użytkowników poszczególnych lokali kosztów ogrzania całego budynku. W oparciu o tę sumę koszty te dzieli się na nich proporcjonalnie. Teraz przenieśmy swój wzrok do sekcji B. Określenie kwot jednostkowych. W tej części rozliczający wskazał wszystkie koszty jakie zostały poniesione na zakup ciepła do ogrzania budynku (to ta największa kwota). Koszty te niemal wszędzie rozdzielane są na dwie części — koszty zmienne wspólne i koszty zmienne zużycia. Stosuje się tutaj różne proporcje, w zależności od zapisów regulaminów obowiązujących w danej wspólnocie/spółdzielni. O wielkość przyjętej proporcji wielokrotnie toczy się spory, ale tak naprawdę to zwykły użytkownik lokalu nie ma na nią wpływu. Koszty zmienne wspólne obejmują w formie zryczałtowanej ciepło zużyte na ogrzanie części wspólnych budynku wielolokalowego (klatki schodowe, piwnice strychy) ale też ciepło „oddane” z pionów (rur przechodzących przez wszystkie lokale) i dość często także nieopomiarowanych grzejników w łazience. Koszty zmienne wspólne dzieli się na użytkowników poszczególnych lokali w oparciu o powierzchnię użytkową ich lokali. Innymi słowy, jak widzisz, koszty zmienne wspólne ( zł) zostały podzielone przez sumę powierzchni użytkowych wszystkich lokali (5533,50 mkw). W ten sposób ustalono koszt przypadający na metr kwadratowy powierzchni użytkowej lokalu. Koszty zmienne zużycia to ta część wydatków na zakup ciepła do ogrzania budynku, która dzielona jest na użytkowników lokali w oparciu o wyliczone obliczeniowe jednostki zużycia. Koszty zmienne zużycia ( zł) zostały podzielone przez sumę obliczeniowych jednostek zużycia ustaloną dla wszystkich lokali ( W ten sposób wyliczono kwotę jednostkową za każdą obliczeniową jednostkę zużycia. Dla porządku jedynie zauważę, że w tej sekcji podzielono także koszty samego sporządzenia rozliczenia i utrzymania systemu zainstalowanych podzielników. Nasze rozważania przenosimy teraz na sam początek rozliczenia — do sekcji A. Rozliczenie indywidualne kosztów. Tutaj znajdujemy już końcowe obliczenie należności za dany sezon grzewczy. Jak widzisz, zostały naliczone przypadające na dany lokal koszty zmienne wspólne — pomnożono kwotę jednostkową tych kosztów przez powierzchnię użytkową rozliczanego lokalu. Została też naliczona ta część kosztów zakupu ciepła, która w proporcji przypada na dany lokal — pomnożono ustaloną wcześniej stawkę za obliczeniową jednostkę zużycia przez ilość obliczeniowych jednostek zużycia ustaloną dla danego lokalu. Do tych kosztów zostały doliczone też koszty obsługi systemu podzielników i samego rozliczenia. W ten sposób ustalono przypadającą na dany lokal kwotę za zużyte ciepło i obsługę systemu w całym sezonie grzewczym. Od tej wartości odjęto wartość poczynionych w tym sezonie przedpłat (zaliczek) i w ten sposób ustalono wartość dopłaty jaką musimy poczynić albo nadpłaty jaka przypada na naszą rzecz. Mam nadzieję, że za bardzo nie zanudziłem Ciebie i że zagadka rozliczenia została rozwiązana. Przejdźmy do samego rozliczenia najemców. Podzielenie kosztów ogrzewania na najemcę Mieszkania wynajmowane są w różnych okresach. Nie zawsze okresy te pokrywają się z sezonem grzewczym i dlatego zdarza się, że stajemy w obliczu konieczności podzielenia kosztów ogrzewania między kilku najemców albo między siebie a najemcę. Ciągle zastanawiasz się zapewne po co zrobiłem taki długi wykład na temat działania podzielników i samego rozliczenia. Z tego wykładu wynika jedno bardzo istotne zastrzeżenie — nie można obliczyć kosztów najemcy w trakcie trwania sezonu grzewczego. Można to zrobić dopiero wtedy, gdy otrzymamy rozliczenie końcowe sezonu grzewczego. Dlaczego tak jest? Otóż jest to związane z tym, że w każdym sezonie grzewczym jest inna stawka za obliczeniową jednostkę zużycia i inna stawka za metr kwadratowy powierzchni użytkowej lokalu. Z tego powodu może się zdarzyć, że rozliczenie kosztów ogrzewania będziesz robić już po rozliczeniu się z najemcą z kaucji. Przypominam, że masz na to miesiąc licząc od dnia, w którym nastąpiło opróżnienie lokalu. Z tego powodu rozliczenie kosztów ogrzewania często robi się dopiero po kilku miesiącach po zwrocie kaucji. Dopiero wtedy będziesz zwracać nadpłatę za ogrzewanie albo będziesz domagać się dopłaty. Gdy już doczekamy się rozliczenia sezonu możemy przystąpić do podziału kosztów. Każdy z kosztów będziemy dzielić proporcjonalnie, tylko proporcję będziemy ustalać wg innych czynników. Koszty zmienne wspólne oraz koszty rozliczenia wypadałoby podzielić proporcjonalnie w odniesieniu do okresu w jakim dany najemca zajmował lokal. Jeżeli więc okres rozliczeniowy trwa u Ciebie od września do sierpnia, a najemca mieszkał w okresie od 1 września do końca roku, to powinniśmy mu „przypisać” 4/12 wszystkich kosztów za sezon. Ale zwróć uwagę, że może to być wielce niesprawiedliwe, gdyby najemca de facto mieszkał tylko w okresie, w którym nie trzeba było korzystać z ogrzewania albo wręcz zarządca budynku nie dostarczał ciepła do kaloryferów, np. latem. Niestety z tej sytuacji nie ma żadnego dobrego i sprawiedliwego wyjścia. Musimy się zgodzić na jakieś uproszczenia. Koszty zmienne zużycia powinniśmy podzielić proporcjonalnie zgodnie z wskazaniami podzielników. Dzięki temu, ten lokator, który lubił ciepło zapłaci za swoją część, a ten co ciepło oszczędzał zapłaci mniej. Wyliczenie proporcji musi składać się z kilku etapów, podobnie jak robi to firma dokonująca rozliczeń dla całego lokalu. W pierwszej kolejności musimy porównać stany podzielników, jakie spisaliśmy przy przyjęciu lokalu od najemcy, ze stanami początkowymi, a gdy w między czasie podzielniki zostały „wyzerowane” przyjmujemy stan początkowy jako 0. Koniecznie zwróć uwagę na porównanie wskazań konkretnych podzielników — zwróć uwagę na ich numery seryjne wyświetlane na ekraniku. Po wyliczeniu różnicy wskazań wszystkich podzielników, która powstała w czasie zajmowania mieszkania przez lokatora, przystępujemy do wyliczania obliczeniowych jednostek zużycia. Jak pamiętasz, w pierwszej kolejności mnożymy różnicę przez wskaźnik UF, czyli wskaźnik związany z mocą grzejnika. Tutaj koniecznie zwróć uwagę by przeliczać właściwą różnicę przez właściwy wskaźniki — znowu patrz na numery seryjne podzielników. To co uzyskasz musisz teraz przemnożyć przez wskaźnik LAF, czyli ten, którego wysokość jest uzależniona od położenia lokalu w bryle budynku. Po obliczeniu całości i zsumowaniu, uzyskujemy sumę obliczeniowych jednostek zużycia przypadających na najemcę. Dalej już bardzo prosto. Wyliczoną przez nas sumę obliczeniowych jednostek zużycia mnożymy przez kwotę jednostkową wskazaną w rozliczeniu i w ten sposób uzyskujemy kwotę jaka obciąża najemcę z tytułu kosztów zmiennych zużycia. Po zsumowaniu kwoty obciążającej najemcę z kosztów zmiennych wspólnych i kwotę kosztów zmiennych zużycia uzyskujemy sumę rachunku najemcy. Od tego odejmujemy sumę wpłaconych zaliczek i wychodzi nam nadpłata albo kwota do zapłaty. Skomplikowane? No to przykład. Najemca mieszkał w moim mieszkaniu w okresie od 10 stycznia 2014 roku do 31 stycznia 2016 roku. Okres rozliczeniowy w spółdzielni trwa od 1 września do 31 sierpnia. A zatem okres przed 1 września 2015 roku został już wcześniej rozliczony. Będzie mnie interesował tylko okres od 1 września 2015 roku do 31 stycznia 2016 roku. W listopadzie 2016 roku otrzymałem rocznie rozliczenie jak poniżej. Obliczenie kosztów zmiennych wspólnych przypadających na najemcę Jak już wcześniej napisałem, przyjmuję, że najemca powinien tę część uregulować wg okresu w jakim zajmował lokal w danym okresie rozliczeniowym. Były to miesiące od 1 września 2015 roku do 31 stycznia 2016 roku, a więc 5 miesięcy. Kwotę 565,56 zł mnożę przez proporcję 5 miesięcy / 12 miesięcy. 565,56 zł x 5/12 = 235,65 zł Obliczanie kosztów rozliczenia i używania systemów podzielników Analogicznie jak powyżej obliczamy tę część proporcją. 51,66 zł x 5/12 = 21,53 zł Obliczenie kosztów zmiennych zużycia Przy odbiorze od najemcy lokalu spisaliśmy wskazania wszystkich podzielników. Kształtowały się one następująco. Ponieważ rozpoczęcie okresu rozliczeniowego nastąpiło w okresie gdy najemca zamieszkiwał, stan początkowy podzielnika został wyzerowany przez firmę prowadzącą system rozliczeniowy. A zatem jako stan początkowy przyjmuję 0 i wyliczam różnicę. Dalej w obliczeniach uwzględniam wskaźnik UF — moc grzejnika. Baczę przy tym by przyjąć właściwy wskaźnik do właściwego numeru seryjnego podzielnika. Teraz uzupełniam wskaźnik LAF — położenie lokalu w bryle budynku. Tutaj wskaźnik jest taki sam dla całego lokalu. Teraz już tylko mnożenie różnicy przez UF i przez LAF i mogę wyliczyć obliczeniowe jednostki zużycia i w konsekwencji obliczyć sumę obliczeniowych jednostek zużycia. Teraz wyliczamy koszty zmienne zużycia przypadające na najemcę. Wyliczoną sumę obliczeniowych jednostek zużycia mnożymy przez kwotę jednostkową z rozliczenia. Teraz możemy już zsumować wyliczone koszty zmienne wspólne, wyliczone koszty rozliczenia i używania systemów podzielników oraz wyliczone koszty zmienne zużycia 235,65 zł + 21,53 zł + 512,36 zł = 769,54 zł W okresie, który obliczam najemca wpłacił zaliczkowo kwotę 695,75 zł. Pozostaje nam tylko odjąć od kwoty zaliczki, kwotę obciążającą najemcę. 695,75 zł — 769,54 zł = 73,79 zł Kwotę 73,79 zł powinien najemca mi dopłacić za okres, w którym zamieszkiwał w mieszkaniu. Jak widzisz rozliczenie kosztów ogrzewania jest dosyć skomplikowane. Myślę jednak, że po przeanalizowaniu powyższego tekstu nabędziesz nowych umiejętności i będziesz samodzielnie i bardzo precyzyjnie rozliczać z najemcami koszty ogrzewania.
Fizyczne właściwości ciepła, które przenika przez przegrody budowlane pomiędzy poszczególnymi pomieszczeniami oraz brak spójnych i kompleksowych przepisów dotyczących sposobu rozliczania kosztów ogrzewania powoduje, że nie ma doskonałej metody rozliczania kosztów ciepła w blokach mieszkalnych, a ilość ciepła zużytego na ogrzewanie konkretnego pomieszczenia w budynku można jedynie szacować. Jak zatem w sposób najbardziej prawidłowy – rzetelny i zgodny z przepisami prawa – rozliczyć koszty ciepła w budynkach wielorodzinnych? Brak jest spójnych i kompleksowych przepisów dotyczących sposobu rozliczania kosztów ogrzewania, w związku z czym ich rolę przejmują wewnętrzne regulaminy rozliczania. Na tej płaszczyźnie najczęściej spotykane są dwa systemy, tj. rozliczanie kosztów ciepła w systemie indywidualnego rozliczania kosztów CO2 oraz w sposób ryczałtowy. Brak urządzeń pomiarowych w lokalu jest równoznaczny z rozliczaniem ryczałtowym, przy czym stawka ryczałtowa jest zwykle wyższa niż stawka przy rozliczaniu w oparciu o wskazania urządzeń pomiarowych. Zasady rozliczania kosztów centralnego ogrzewania spółdzielni i wspólnot mieszkaniowych powinny zmierzać do ograniczania kosztów ogrzewania nieruchomości i skłaniać swoich członków do oszczędności w tym zakresie. Z doświadczenia życiowego wynika, że rozliczanie kosztów różnego rodzaju mediów (nie tylko ciepła) w oparciu o wyniki pomiarów zamontowanych w tym celu urządzeń powoduje racjonalizację korzystania z tych mediów. I odwrotnie: brak powiązania wysokości opłat z wielkością zużycia powoduje brak kontroli zużycia, a w efekcie jego zwiększenie. Podobne stanowisko zajął Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 12 października 2017 r., sygn. akt: IV CSK 703/16, w którym wskazał, że ustawodawca pozostawił właścicielowi lub zarządcy budynku dużą swobodę w doborze metody przypisania udziału poszczególnych lokali w ogólnych kosztach zakupu ciepła. Dobór konkretnej metody, przy uwzględnieniu współczynników wyrównawczych zużycia ciepła na ogrzewanie, wynikających z położenia lokalu w bryle budynku, i przy jednoczesnym zachowaniu prawidłowych warunków eksploatacji budynku, określonych w odrębnych przepisach (tj. w przepisach Ustawy Prawa Budowlane), powinien stymulować energooszczędne zachowania oraz zapewniać ustalanie opłat za ciepło, pobieranych od mieszkańców i użytkowników lokali w tym budynku, w sposób odpowiadający zużyciu ciepła na ogrzewanie i przygotowanie ciepłej wody użytkowej. Przyjęta przez ustawodawcę w art. 45a ust. 8 Prawa energetycznego (dalej Prawo energetyczne) kolejność metod rozliczeń zakłada, że energooszczędne zachowania oraz określenie opłat odpowiadających zużyciu ciepła za ogrzewanie i przygotowanie ciepłej wody zapewniają najlepiej metody kolejno wymienione w art. 45a ust. 8 pkt 1 lit. a tej ustawy. Z całą pewnością najdokładniejsze pomiary konsumpcji energii cieplnej umożliwiają wskazania ciepłomierzy, przy czym nie zawsze istnieje możliwość, w tym techniczna, zainstalowania w budynku takich urządzeń tak, aby wykazywały one zużycie w każdym z lokali. Nie ulega natomiast wątpliwości, że wskazania urządzeń wskaźnikowych niebędących przyrządami pomiarowymi pozwalają obliczyć przybliżone zużycie energii zdecydowanie skuteczniej, niż obliczenia wykonane w oparciu o powierzchnię lub kubaturę lokali. Zasady ogólne Z treści § 31 ust. 1 rozporządzenia Ministra Energii z dnia 22 września 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad kształtowania i kalkulacji taryf oraz rozliczeń z tytułu zaopatrzenia w ciepło wynika, że przedsiębiorstwo energetyczne ma obowiązek prowadzić rozliczenia z odbiorcami ciepła na podstawie odczytów wskazań układów pomiarowo-rozliczeniowych zainstalowanych na przyłączach do węzłów cieplnych lub w innych miejscach rozgraniczenia eksploatacji urządzeń i instalacji, określonych w umowie sprzedaży ciepła lub umowie o świadczenie usług przesyłania i dystrybucji albo w umowie kompleksowej. Odczyty układu pomiarowo-rozliczeniowego wskazują ilość ciepła pobranego na potrzeby całego budynku, jak też do podgrzewania wody wodociągowej. Żaden przepis prawa nie nakłada na przedsiębiorstwa energetyczne obowiązku utrzymywania odrębnych układów pomiarowo-rozliczeniowych i prowadzenia odrębnych odczytów ilości ciepła pobranego ani na wymienione cele, ani na poszczególne pomieszczenia budynku. Zatem w przypadku dostarczania ciepła do budynku wielolokalowego w praktyce stosowana jest zasada, zgodnie z którą przedmiot umowy z przedsiębiorstwem energetycznym obejmuje dostarczanie ciepła do budynku, a nie do poszczególnych jego pomieszczeń, a wyszczególnieniem objęte są jedynie cele, na jakie ciepło to będzie zużywane (z reguły ogrzewanie oraz podgrzewanie wody użytkowej). Między innymi z tych względów przedsiębiorstwo energetyczne zawiera umowę z właścicielem budynku lub jego zarządcą (jako odbiorcą ciepła w rozumieniu przepisów art. 3 pkt 13 Prawo energetyczne), a nie np. z właścicielami poszczególnych lokali czy ich użytkownikami. Natomiast właściciel budynku lub jego zarządca – na mocy art. 45a Prawa energetycznego – obowiązany jest rozliczyć koszty ciepła dostarczonego do budynku (budynków) oraz rozliczyć całkowite koszty zakupu ciepła na poszczególne lokale mieszkalne i użytkowe w tym budynku. POLECAMY ważne! W praktyce stosowana jest zasada, zgodnie z którą przedmiot umowy z przedsiębiorstwem energetycznym obejmuje dostarczanie ciepła do budynku, a nie do poszczególnych jego pomieszczeń, a wyszczególnieniem objęte są jedynie cele, na jakie ciepło to będzie zużywane. Z nakreślonej w art. 45a ust. 4 Prawa energetycznego ogólnej zasady dokonywania rozliczeń kosztów zakupu ciepła wynika, że odbiorca (tj. właściciel lub zarządca budynku, w którym znajdują się lokale mieszkalne i użytkowe, zamieszkane lub użytkowane przez inne podmioty niebędące odbiorcami) po pierwsze, rozlicza te koszty w opłatach pobieranych od tych podmiotów, a po drugie wysokość tych opłat musi być ustalana tak, aby zapewniała wyłącznie pokrycie rozliczanych kosztów. Innymi słowy, odbiorca taki nie ma prawa zarabiać na rozliczaniu kosztów ciepła. Z kolei art. 45a ust. 8 Prawa energetycznego stanowi, że koszty zakupu ciepła rozlicza się w części dotyczącej: 1. ogrzewania, stosując metody wykorzystujące: a. dla lokali mieszkalnych i użytkowych: − wskazania ciepłomierzy, − wskazania urządzeń wskaźnikowych, niebędących przyrządami pomiarowymi w rozumieniu przepisów metrologicznych, wprowadzonych do obrotu na zasadach i w trybie określonych w przepisach o systemie oceny zgodności − powierzchnię lub kubaturę tych lokali, b. dla wspólnych części budynku wielolokalowego użytkowanych przez osoby, o których mowa w ust. 2, powierzchnię lub kubaturę tych części odpowiednio w proporcji do powierzchni lub kubatury zajmowanych lokali. 2. przygotowania ciepłej wody użytkowej dostarczanej centralnie przez instalację w budynku wielolokalowym, stosując metody wykorzystujące: a. wskazania wodomierzy ciepłej wody w lokalach, b. liczbę osób zamieszkałych stale w lokalu. Zgodnie z ust. 9, właściciel lub zarządca budynku wielolokalowego dokonuje wyboru metody rozliczania całkowitych kosztów zakupu ciepła na poszczególne lokale mieszkalne i użytkowe w tym budynku, tak aby wybrana metoda: 1. zapewniała: a. energooszczędne zachowania, b. zachowanie prawidłowych warunków eksploatacji budynku i lokali w zakresie temperatury i wentylacji, określonych w przepisach prawa budowlanego, c. ustalanie opłat za zakupione ciepło w sposób odpowiadający zużyciu ciepła na ogrzewanie i przygotowanie ciepłej wody użytkowej; 2. uwzględniała – w zależności od warunków technicznych budynków i lokali: a. ilość ciepła dostarczanego do lokalu z pionów grzewczych lub przenikania między lokalami oszacowanego w szczególności na podstawie rejestracji temperatury powietrza w lokalu, jeżeli jest to technicznie możliwe i ekonomicznie uzasadnione, b. współczynniki wyrównawcze zużycia ciepła na ogrzewanie, wynikające z położenia lokalu w bryle budynku. Ustęp 10 tego przepisu stanowi, że właściciel lub zarządca budynku wielolokalowego wprowadza wybraną metodę, o której mowa w ust. 9, w formie wewnętrznego regulaminu rozliczeń ciepła przeznaczonego na ogrzewanie tego budynku i przygotowanie ciepłej wody użytkowej dostarczanej centralnie poprzez instalację w budynku, zwanego dalej „regulaminem rozliczeń”. Jeżeli decyzja dotycząca wyboru jednej z metod rozliczeń nie została podjęta, zarządcę budynku obciąża ciężar dowodu, że metoda ta jest zgodna z kryteriami określonymi w art. 45a ust. 9 Prawa energetycznego. Należy zatem przyjąć, że energooszczędne zachowania oraz określenie opłat odpowiadających zużyciu ciepła za ogrzewanie i przygotowanie ciepłej wody zapewniają najlepiej metody stosowane na podstawie wskazań ciepłomierzy oraz wodomierzy. Zgodnie ze wspomnianym stanowiskiem Sądu Najwyższego, wyboru metody rozliczenia całkowitych kosztów zakupu ciepła na poszczególne lokale mieszkalne i użytkowe do konuje właściciel lub zarządca budynku tak, aby wybrana metoda, uwzględniając współczynniki wyrównawcze zużycia ciepła na ogrzewanie, wynikające z położenia lokalu w bryle budynku przy jednoczesnym zachowaniu prawidłowych warunków eksploatacji budynku określonych w odrębnych przepisach, stymulowała energooszczędne zachowania oraz zapewniała ustalanie opłat, w sposób odpowiadający zużyciu ciepła na ogrzewanie i przygotowanie ciepłej wody użytkowej. Rozliczanie kosztów indywidualnego zużycia ciepła w lokalu, w przypadku zakupu ciepła z sieci miejskiej do węzła cieplnego, odbywa się na podstawie kosztów zakupów ciepła, tj. na podstawie faktur dostawcy ciepła. Faktury są wystawiane na podstawie wskazań układu pomiarowo-rozliczeniowego zainstalowanego w węźle cieplnym i cen jednostkowych oraz opłat ustalonych przez dostawcę ciepła. Koszt ogrzewania całego budynku jest sumą kosztów stałych (niezależnych od zużycia energii) i kosztów zmiennych (uzależnionych od zużycia). W przypadku energii dostarczanej z sieci miejskiej kosztem stałym jest opłata za moc zamówioną i jej przesył (wyrażony w MW). Koszt zmienny to koszt zużytej energii na ogrzewanie budynku (wyrażony w GJ). Indywidualne koszty ogrzewania lokalu ustala się w drodze podziału kosztu ogrzewania całego budynku, a koszt ten powinien być pochodną zużytego ciepła przez danego użytkownika. Mając na uwadze fakt, iż koszt ogrzania budynku jest dwuskładnikowy (cześć stała i zmienna), to również opłaty pobierane od użytkowników mają często taką sama strukturę. Kluczową kwestią dla ustalenia wysokości kosztów ogrzania danego lokalu jest stosowany w regulaminach rozliczeń podział kosztu zmiennego na koszty niezależne od wskazań podzielników lub ciepłomierzy (nazywane też „kosztami wspólnymi”) i koszty zależne od tych wskazań (ta cześć kosztów jest rozliczana proporcjonalnie do tych wskazań). Istotą części kosztów zmiennych – niezależnych od zużycia – jest to, iż mają one odzwierciedlać koszty ogrzewania pomieszczeń przeznaczonych do użytku wspólnego, pozyskanie ciepła z pionów oraz koszty ogrzewania łazienek, jeżeli grzejniki tam zamontowane nie są opomiarowane. Według faktur dostawcy ciepła, koszty stałe (według MW) stanowią w całym sezonie grzewczym ok. 30% całkowitego kosztu ogrzewania. Po przeliczeniu kosztów zmiennych, stosownie do postanowień regulaminów, na koszty zależnie i niezależne od zużycia, przyjmuje się, że udział kosztów stałych (niezależnych od zużycia) powinien wynosić co najmniej 55%–60%. W dobie drożejącego ciepła i obserwowanej tendencji do jego oszczędzania przez użytkowników lokali (celem zmniejszenia opłat za lokal) taka proporcja zdaje się być uzasadniona i powinna przyczyniać się do racjonalnego gospodarowania ciepłem. Należy zaznaczyć, że żaden z przepisów rangi ustawowej nie reguluje kwestii i sposobu podziału kosztów na koszty zależne i niezależne od zużycia. Natomiast, co do zasady, jak słusznie zauważył Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z dnia 3 sierpnia 2010 r. (sygn. akt: VI ACa 816/09) ustawa Prawo energetyczne nie zabrania podziału kosztów na opłaty stałe i zmienne ani łączenia opłaty stałej za i (choć z zastrzeżeniem, że dla większej przejrzystości można jednak oznaczać koszty z obydwu tytułów). Koszty ogrzewania części wspólnych Grzejniki zamontowane na klatkach schodowych zwykle nie mają liczników ciepła (podzielników). Przyjęte w niektórych wspólnotach rozwiązanie, że koszty ciepła zużytego na wspólną część nieruchomości obciążają właścicieli poszczególnych lokali w oparciu o ilość zużytej energii cieplnej na potrzeby własne lokalu, a nie w oparciu o udział w nieruchomości wspólnej, jest sprzeczne z art. 12 ust. 2 ustawy o własności lokali (dalej: z którego wynika, że właściciele lokali powinni ponosić wydatki i ciężary związane z utrzymaniem nieruchomości wspólnej obliczane w stosunku do wysokości udziałów. Ponadto, przepis art. 45a ust. 8 pkt 1b Prawa energetycznego przewiduje, że koszty zakupu ciepła w części dotyczącej ogrzewania dla wspólnych części budynku wielolokalowego rozlicza się odpowiednio w proporcji do powierzchni lub kubatury zajmowanych lokali. Takie rozwiązanie nie odpowiada zatem wskazanej zasadzie, odrywając koszty ciepła części wspólnej nieruchomości od wielkości udziałów. Ponadto, przy takiej zasadzie, kosztami ogrzania części wspólnej obciążani są jedynie właściciele tych lokali, które były ogrzewane. W ten sposób właściciele lokali nieogrzewanych nie ponoszą kosztów ciepła w części wspólnej nieruchomości. Brak opomiarowania wszystkich lokali W orzecznictwie utrwalił się pogląd, że w sytuacji, w której w lokalach będących własnością członków wspólnoty mieszkaniowej nie ma odrębnych urządzeń pomiarowych zużycia ciepłej lub zimnej wody, to opłaty za dostawę ciepłej lub zimnej wody stanowią koszty zarządu nieruchomością wspólną w rozumieniu art. 14 pkt 2 i 4 W takiej sytuacji cała instalacja cieplna, a więc oprzyrządowanie techniczne służące do ogrzewania poszczególnych lokali oraz całego budynku wyposażonego w jednolity system ogrzewania, jest urządzeniem niesłużącym wyłącznie do użytku właścicieli lokali i jako takie stanowi przedmiot współwłasności przymusowej. Korzystają z niej wszyscy właściciele lokali w ten sposób, że ciepło doprowadzane jest zarówno do przedmiotu ich własności (lokalu), jak i do wszystkich wspólnych części budynku. Innymi słowy, przyjęto, że składnikiem tzw. współwłasności przymusowej są zarówno elementy instalacji znajdujące się poza poszczególnymi lokalami, jak i elementy instalacji znajdujące się w wydzielonych lokalach. Wskazane urządzenia, jako niesłużące wyłącznie do użytku właścicieli poszczególnych lokali, są zatem nieruchomością wspólną w rozumieniu art. 3 ust. 2 Uznanie instalacji cieplnej służącej do ogrzewania poszczególnych lokali oraz pozostałych części budynku za część nieruchomości wspólnej oznacza, że opłaty za dostawę energii cieplnej do takiej instalacji stanowią koszty zarządu nieruchomością wspólną w rozumieniu art. 14 pkt 1 co znajduje potwierdzenie w art. 22 ust. 3 pkt 8 w którym ustawodawca zaliczył do kosztów zarządu nieruchomością wspólną część kosztów związanych z eksploatacją urządzeń lub części budynku służących zarówno do użytku poszczególnych właścicieli lokali, jak i do wspólnego użytku właścicieli co najmniej dwóch lokali. Takie stanowisko zajął Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 19 maja 2006 r., sygn. akt III CZP 28/06). Teza ta została następnie rozwinięta w orzecznictwie sądów powszechnych (np. wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 9 maja 2013 r., sygn. akt: I ACa 59/13, wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 11 lutego 2014 r., sygn. akt: I ACa 506/13, czy wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 2 stycznia 2018 r., sygn. akt: I ACa 786/16). ważne! W sytuacji gdy użytkownik lokalu nie chce rozliczać się w sposób, który pozwala na „zmierzenie” ilości dostarczanej do lokalu energii cieplnej, jedyną metodą „mierzącą” ilość ciepła jest odwołanie się do danych wynikających ze wskazań podzielników zamontowanych w innych lokalach. Brak opomiarowania części lokali W praktyce występują sytuacje, w których niektórzy użytkownicy lokali odmawiają opomiarowania lokalu, przez co zarządca nie ma możliwości zweryfikowania zużywanej energii. Mając na uwadze metraż lokalu, przyjmuje się, iż rozliczanie w takiej sytuacji nastąpi w oparciu o średnie wartości kosztów ogrzewania przypadającego na jeden metr kwadratowy powierzchni w danym budynku. Podkreślić należy, że zarządca jest zobowiązany do tego, by jak najbardziej zbliżać obciążenie kosztami zużycia ciepła w poszczególnych lokalach mieszkalnych do rzeczywistego zużycia. Jednocześnie w sytuacji gdy użytkownik lokalu nie chce rozliczać się w sposób, który pozwala na „zmierzenie” ilości dostarczanej do lokalu energii cieplnej, jedyną metodą „mierzącą” ilość ciepła jest odwołanie się do danych wynikających ze wskazań podzielników zamontowanych w innych lokalach. Należy bowiem pamiętać o regulacja art. 45a ust. 9 Prawo energetyczne, która zobowiązuje zarządcę do stosowania takich sposobów rozliczania dostarczanej do poszczególnych lokali mieszkalnych energii cieplnej, aby stymulować zachowania energooszczędne. Obowiązek stosowania zamiennego rozliczania opłat za ciepło ma na celu zachęcenie użytkowników posiadających podzielniki do oszczędzania energii cieplnej, co w przypadku osób odmawiających zamontowania urządzeń pomiarowych nie jest możliwe. Oczywiste jest, mając na uwadze fizykę ciepła, że żaden system rozliczania nie jest w stu procentach doskonały, lecz ten, kto decyduje się na niezainstalowanie urządzeń pomiarowych musi liczyć się z tym, że ilość zużytego ciepła i tak musi zostać rozliczona (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 6 sierpnia 2015 r., sygn. akt: I ACa 239/15). Jak słusznie wskazał Sąd Najwyższy w uzasadnieniu do wyroku z dnia 3 lipca 2015 r. (sygn. akt: V CSK 642/14), osoby, które nie kwestionowały dokonanego przez pozwaną wyboru metody rozliczania całkowitych kosztów zakupu ciepła, lecz nie dopełniły warunków pozwalających na jej zastosowanie w zajmowanych lokalach, muszą liczyć się z koniecznością stosowania wobec nich odmiennych zasad rozliczeń. Metody rozliczania kosztów zakupu ciepła, wykorzystujące wskazania urządzeń w postaci podzielników, w większym stopniu zapewniają energooszczędne zachowania i ustalanie opłat odpowiadających zużyciu ciepła. Użytkownicy lokali, którzy nie wyrazili zgody na zamontowanie podzielników lub nie udostępnili lokali w celu dokonania odczytu, i w ten sposób sami pozbawili się możliwości określenia zużytej energii cieplnej, nie mogą skutecznie zarzucać, że przyjęcie za podstawę ustalenia kosztów zużycia sumy wskazań podzielników przypadającej na 1 m2 lokalu opomiarowanego o najwyższym zużyciu energii cieplnej w danym budynku narusza zasady współżycia społecznego oraz interesy użytkowników lokali. Nieudostępnienie urządzeń pomiarowych bądź zafałszowanie ich odczytu W nowelizacji ustawy Prawo energetyczne, która weszła w życie 1 października 2016 r., uregulowano przypadek, gdy użytkownik lokalu nie udostępni ciepłomierzy, wodomierzy ciepłej wody lub urządzeń umożliwiających indywidualne rozliczenie kosztów w celu dokonania ich odczytu lub gdy nastąpiła ingerencja w ten przyrząd lub urządzenie w celu zafałszowania jego pomiarów lub wskazań. W takiej sytuacji właściciel lub zarządca budynku może dochodzić od użytkownika lokalu odszkodowania na zasadach ogólnych albo obciążyć użytkownika lokalu (w okresie rozliczeniowym) nie więcej niż półtorakrotnością iloczynu średniej wartości kosztów ogrzewania: m3 kubatury budynku wielolokalowego i kubatury użytkowanego lokalu albo m2 powierzchni budynku wielolokalowego i powierzchni użytkowanego lokalu. Zasady te zostały umieszczone w art. 45a ust. 11a Prawo energetyczne. Zgodnie z tym przepisem, mamy więc dwie możliwości: albo dochodzić odszkodowania, albo obciążyć użytkownika średnimi kosztami. Dochodzenie odszkodowania nie budzi wątpliwości i obaw. Zasady odpowiedzialności odszkodowawczej reguluje Kodeks cywilny (art. 361 i nast.). Zgodnie z Kodeksem cywilnym, to osoba, która wyrządziła szkodę, obowiązana jest do jej naprawienia. Natomiast moim zdaniem, dopuszczenie możliwości rozliczania mieszkań nieodczytanych (bądź z zafałszowanym odczytami) według średniego kosztu może rodzić w praktyce negatywne skutki w postaci np. nadużywania tej formuły rozliczania przez nieuczciwych użytkowników, w szczególności tych, którzy mieściliby się w górnej granicy zużycia ciepła, przy sprawnie działających urządzeniach pomiarowych. Ponadto, ustawodawca niejako sam sobie zaprzeczył, bo w art. 45a ust. 9 pkt 1 litera c) Prawo energetyczne zobowiązał zarządcę aby wybrana metoda rozliczania kosztów zapewniała ustalanie opłat za ciepło w sposób odpowiadający zużyciu. Jest oczywistym, że metoda średniego kosztu tego warunku nie spełnia. Przypisywanie do mieszkania minimalnego zużycia ciepła W jednej ze spółdzielni rozliczanie kosztów dostawy energii cieplnej do budynków oraz dokonywanie rozliczeń z użytkownikami lokali za centralne ogrzewanie i podgrzewanie wody dokonywane było na podstawie regulaminu, który w pierwotnym brzmieniu przewidywał rozliczanie zużytego ciepła na potrzeby ogrzania lokali wyłącznie na podstawie wskazań urządzeń wskaźnikowych (podzielników kosztów ogrzewania). Pojawiły się jednak zarzuty, że system ten jest niesprawiedliwy, gdyż niektórzy mieszkańcy ogrzewają lokale sąsiednie, w których nikt nie mieszka, a także sąsiednie lokale zamieszkałe, których lokatorzy nadmiernie oszczędzają energię, zakręcając kaloryfery. Mając powyższe na uwadze, zwrócono się do firmy, która rozlicza dla spółdzielni koszty ogrzewania z pytaniem, w jaki sposób można sprawiedliwie rozliczyć koszty ogrzewania w budynku w sytuacji, gdy znaczna ilość lokali charakteryzuje się zerowym lub minimalnym zużyciem ciepła. W odpowiedzi firma poinformowała, że jedną z zasad stosowanych w rozliczeniu kosztów energii do celów centralnego ogrzewania w budynkach wyposażonych w podzielniki kosztów ogrzewania jest metoda oparta na wyliczaniu minimalnych zużyć dla poszczególnych odbiorców ciepła w nieruchomości. Do budynków mieszkaniowych stosuje się zasadę, że jeżeli wskazania podzielników dla danego lokalu mieszkalnego, w przeliczeniu na metr kwadratowy powierzchni użytkowej, są mniejsze niż minimalne zużycie (0,2–0,5 średniego zużycia obliczonego dla wszystkich mieszkań w danym bu... Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów Co zyskasz, kupując prenumeratę? 12 wydań czasopisma "Mieszkanie i Wspólnota" Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online Pełen dostęp do archiwalnych numerów czasopisma w wersji elektronicznej ...i wiele więcej! Sprawdź
Zaliczki na centralne ogrzewanie stanowią najwyższą pozycję kosztową w comiesięcznej opłacie za używanie lokali mieszkalnych ponoszonej przez mieszkańców Zabrzańskiej Spółdzielni Mieszkaniowej, dlatego serdecznie zachęcamy do zapoznania się z materiałem dotyczącym tego zagadnienia, przygotowanym przez nasze Stowarzyszenie na podstawie analiz własnych, a także dostępnych w internecie opracowań wykonanych przez osoby, które podjęły trud głębokiej analizy systemów rozliczania kosztów centralnego ogrzewania opartego na tzw. podzielnikach kosztów ciepła. Celem opracowania jest zapoznanie Państwa z absurdalnością obecnego regulaminu rozliczania kosztów centralnego ogrzewania, który w prawdzie podlega z roku na rok pewnym modyfikacjom, jednak w dalszym ciągu nie rozwiązuje zasadniczych problemów jakim są negatywne skutki jego funkcjonowania w postaci często niesprawiedliwych, niezrozumiałych i nieprzewidywalnych rachunków rozliczeniowych dostarczanych po zakończeniu każdego sezonu grzewczego. Rozliczenie kosztów ciepła – przepisy prawne. Zgodnie z art. 45a ust. 9 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997r. Prawo energetyczne (tekst. jedn. DZ. U. z 2012r. poz. 1059 ze zm.) obowiązkiem właściciela lub zarządcy budynku wielolokalowego jest rozliczenie całkowitych kosztów zakupu ciepła na poszczególne lokale mieszkalne i użytkowe. Wybrana metoda rozliczenia kosztów centralnego ogrzewania, którą zarządca budynku zobowiązany jest wprowadzić w formie stosownego regulaminu, powinna: zapewniać ustalanie opłat w sposób odpowiadający zużyciu ciepła, umożliwić zachowanie prawidłowych warunków eksploatacji budynku, stymulować energooszczędne zachowanie użytkowników mieszkań. Funkcjonujący w ZSM sposób rozliczania indywidualnych kosztów ogrzewania bazuje na odczycie wskazań podzielników ciepła, które rejestrują jedynie intensywność oddawania ciepła przez grzejniki i tak jak większość tego typu systemów została oparta w całości na wzorcach niemieckich. Cechą charakterystyczną tych systemów jest bezkrytyczne przekonanie, że jedynymi źródłami ciepła w rozliczanych lokalach są zainstalowane w nich grzejniki. W Niemczech istnieje obowiązek izolowania pionów grzewczych, ściany i stropy oddzielające mieszkania mają nieporównanie lepsze niż w Polsce parametry izolacyjne (co pozwala zmniejszyć efekt przepływu ciepła między mieszkaniami), koszty ogrzewania stanowią o wiele mniejszy udział w domowych budżetach niż w Polsce, co skutkuje brakiem użytkowników nadmiernie oszczędzających na ogrzewaniu. Nawet dla osób nie posiadających wiedzy technicznej jest oczywiste, że w warunkach specyfiki polskiego budownictwa wielorodzinnego z lat 70/80-tych XXw., ciepło centralnie dostarczone do budynku rozchodzi się do pomieszczeń ogrzewanych nie tylko przez grzejniki, ale także przez piony grzewcze usytuowane w mieszkaniach i ściany sąsiednich lokali o zróżnicowanych temperaturach. Udział wymienionych powyżej źródeł ciepła w bilansie energetycznym pomieszczeń zależy od szeregu czynników, a przede wszystkim od jakości przegród zewnętrznych i wewnętrznych, instalacji grzewczej oraz zachowania użytkowników lokali. Zjawisko swobodnego przepływu ciepła pomiędzy mieszkaniami sprawia, że z ciepła dostarczonego centralnie do budynku, korzystają wszystkie lokale mieszkalne nawet te, których mieszkańcy w obawie o wysokie rachunki nie korzystają z grzejników i mają zerowe wskazania na podzielnikach. Proste przeniesienie zachodnioeuropejskich (głównie niemieckich) systemów rozliczania kosztów ciepła do warunków polskich daje katastrofalne rezultaty. Mimo, że norma PN-EN 834 „Podzielniki kosztów ogrzewania do rejestrowania zużycia ciepła przez grzejniki – Przyrządy zasilane energią elektryczną” zaleca, żeby przy podziale kosztów ogrzewania na podstawie wskazań podzielników uwzględniać ciepło emitowane przez piony grzewcze, jeśli jego wpływ jest istotny na wynik podziału kosztów ogrzewania, większość firm aplikujących systemy niemieckie ignoruje to zalecenie. Warto także zadać sobie pytanie, czy metody podziału kosztów ogrzewania na poszczególne lokale, bazujące jedynie na rejestracji ilości ciepła pochodzącego z grzejników, spełniają cytowany już powyżej zapis Prawa energetycznego o zapewnieniu budynkowi prawidłowych warunków eksploatacji? Prawidłowa eksploatacja budynku wiąże się z zapewnieniem minimalnej temperatury pomieszczeń 16oC oraz wentylacji (patrz – Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie – Dz. U. z 2002r. Nr 75 poz. 690 ze zm.), której prawidłowe funkcjonowanie zależne jest od temperatury panującej w pomieszczeniach. Prawidłowe warunki eksploatacji budynku mają bezpośrednie powiązanie z warunkami zdrowotnymi, które uzależnione są od mikroklimatu pomieszczeń. Do zasadniczych czynników mających wpływ na mikroklimat należą: czystość, wilgotność i temperatura powietrza. Ruch powietrza pozwala na oddawanie ciepła do otoczenia, poprawiając tym samym samopoczucie ludzi. Większość czasu człowiek spędza w pomieszczeniach zamkniętych. Warto w związku z tym pamiętać żeby powietrze, którym oddycha, miało skład podobny do czystego powietrza atmosferycznego i nie zawierało szkodliwych zanieczyszczeń. Pamiętać należy również, że wielu niebezpiecznych dla życia szkodliwych substancji (np. tlenek węgla) nie wyczuwamy. Objawy ich szkodliwego działania na organizm mogą być mylące, a niektóre spowodowane nimi choroby, mogą się ujawnić po wielu latach (np. astma). Metody indywidualnego rozliczania kosztów ogrzewania na podstawie wskazań urządzeń rejestrujących tylko emisję ciepła z grzejników wymuszają zachowania mieszkańców zdecydowanie niepożądane z punktu widzenia prawidłowego mikroklimatu pomieszczeń. Największe nadpłaty kosztów ogrzewania odnotowują mieszkańcy posiadający wyłączone grzejniki, z ograniczoną do minimum wentylacją i dogrzewający się pionami grzewczymi lub poprzez przegrody wewnętrzne ciepłem od sąsiadów. Skutkiem takiego działania są: wzrost wilgotności powietrza oraz rozwój grzybów pleśniowych w pomieszczeniach mieszkalnych, wzrost stężenia różnych związków chemicznych emitowanych przez elementy budynku i jego wyposażenia, takich jak styren, ksylen, toluen, aceton (substancje uwalniające się z powierzchni lakierowanych), formaldehydy (w klejach w meblach) i inne szkodliwe produkty dekompozycji tworzyw sztucznych, nieodpowiednia wilgotność powietrza, jego dodatnia jonizacja, mająca ujemny wpływ na nasze samopoczucie – zmęczenie, apatia, bóle głowy, podrażnienia skóry i gardła – określane jako „syndrom chorych budynków”, brak doprowadzenia do mieszkań wyposażonych w piecyki gazowe odpowiedniej ilości powietrza, powodujące niebezpieczeństwo zatrucia tlenkiem węgla. Wszystkie te negatywne skutki pogorszenia się mikroklimatu pomieszczeń są efektem absurdalnej filozofii systemów rozliczeniowych, wymuszających tzw. „racjonalne zachowania użytkowników”, które kończą się chorobami ludzi lub degradacją substancji mieszkaniowej. Rozliczenie kosztów ciepła – lepiej wyliczyć niż „brać z sufitu”. Rozliczanie indywidualnych kosztów ogrzewania różni się w sposób diametralny od rozliczania kosztów innych mediów (np. wody, energii elektrycznej). Opłata za ciepło składa się (w pewnym uproszczeniu) z dwóch składników: Opłata za moc zamówioną (wyrażoną w megawatach) – stały składnik taryfy, Opłata za zużyte ciepło (wyrażone w gigadżulach) – zmienny składnik taryfy. Pierwszy składnik wyraża opłatę „za gotowość” do dostarczania ciepła w odpowiedniej wielkości. Drugi to opłata za faktycznie zużyte ciepło mierzone za pomocą ciepłomierzy w węzłach cieplnych. W praktyce do pierwszego składnika należy jeszcze dodać stałe koszty przesyłu, a do drugiego opłatę za nośnik i zmienne koszty przesyłu, ale nie zmienia to istoty rzeczy. Warto zwrócić uwagę, że taki sposób rozliczania jest całkowicie niezależny od odbiorcy i wynika z ogólnie obowiązujących przepisów. Rozliczenie kosztów ogrzewania odbywa się indywidualnie dla każdego węzła cieplnego (budynku lub grupy budynków zasilanych z danej wymiennikowni ciepła). Na poziomie węzła mierzone jest ciepło dostarczane do całej nieruchomości przynależącej do węzła, określane są też wszystkie koszty na podstawie wskazań liczników ciepła i faktur wystawionych przez dostawcę. W ten sposób zostaje wyliczony koszt całkowity danego węzła (zawiera on oczywiście zarówno stałe składniki taryfy jak i zmienne składniki taryfy). Koszt całkowity węzła dzieli się na koszt stały (rozliczany proporcjonalnie do powierzchni) i koszt zmienny (rozliczany proporcjonalnie do wskazań podzielników). W praktyce do kosztów stałych oprócz stałych składników taryfy (określonych na fakturach wystawionych przez dostawcę), zalicza się koszt ogrzania powierzchni wspólnych, ale także koszt ciepła: emitowanego przez piony grzewcze, grzejniki w łazienkach, wynikającego ze strat przesyłu wewnątrz budynku (w piwnicach). Tym samym mieszkaniec poprzez możliwość regulacji zaworów termostatycznych ma wpływ jedynie na tą część kosztów, która wynika z ciepła wyemitowanego przez zamontowane w jego mieszkaniu grzejniki wyposażone w podzielnik. Zgodnie z Regulaminem zasad rozliczania kosztów zakupu energii cieplnej na cele i jego zużycia na potrzeby podgrzania wody oraz dokonywania rozliczeń z użytkownikami lokali ZSM: § 6 ust. 1. „[…] stosunkowy udział kosztów stałych do zmiennych w danej nieruchomości: 55 % koszty stałe i 45% koszty zmienne lub 60% koszty stałe i 40 % koszty zmienne § 6 ust. 2. Podstawowe kryterium dla ustalenia w danej nieruchomości procentowego udziału kosztów stałych i zmiennych, stanowi analiza ekonomiczno – techniczna nieruchomości, za dany okres rozliczeniowy. § 6 ust. 3. Procentowy udział kosztów stałych i zmiennych nieruchomości w danym okresie rozliczeniowym, zatwierdza Zarząd Spółdzielni. Taki dwuwariantowy, sztywno określony udział kosztów stałych i zmiennych nie może zapewniać w każdej nieruchomości zarządzanej przez ZSM ustalania opłat za dostarczone ciepło w sposób odpowiadający jego zużyciu (a to jest wymóg Prawa energetycznego – art. 45a ust. 9) – ze względu na techniczną różnorodność zasobów mieszkaniowych. Ustalony w ten sposób procentowy udział kosztów stałych i zmiennych jest więc jakimś trudnym do zaakceptowania, nie uzasadnionym ani technicznie, ani ekonomicznie uśrednieniem wszystkich budynków ZSM wznoszonych przecież na przestrzeni ok. 40 lat w rożnych technologiach, ale także znacząco różnych gabarytowo. Taka regulacja prowadzi do absurdów rozliczania podzielnikowego, czego skutkiem są bardzo często nieuzasadnione, bo oparte na zbyt ogólnych założeniach, rachunki rozliczeniowe dostarczane mieszkańcom, które ponadto oprócz końcowych wartości kosztów wyrażonych w PLN oraz sumarycznych ilości bezwymiarowych „jednostek podzielnikowych” nie zawierają żadnych danych wyjściowych pozwalających na samodzielne zweryfikowanie otrzymanego rozliczenia. Powyższe możliwe byłoby, gdyby rachunek rozliczeniowy zawierał takie dane jak: Zużyte ciepło ogółem w GJ Zużyte ciepło w GJ/m2 Średnie „zużycie” w jedn./m2 „Zużycie” minimalne w jedn./m2 „Zużycie” maksymalne w jedn./m2 Koszt średni w PLN/m2 Koszt minimalny w PLN/m2 Koszt maksymalny w PLN/m2 Mieszkańcy ZSM od wielu lat nie otrzymują informacji na jaką ilość zużytego ciepła został wystawiony im przez zarządcę rachunek (!). Jak zatem zweryfikować czy ustalone opłaty odpowiadają zużyciu ciepła skoro mieszkańcy oprócz tego ile mają zapłacić, nie otrzymują informacji za co? Wbrew pozorom określenie jaką część ciepła dostarczonego do budynku emitują grzejniki wyposażone w podzielnik (koszt zmienny, na który ma wpływ każdy mieszkaniec) jest nie tylko możliwe na kilka sposobów, ale nawet nie specjalnie skomplikowane, czego dowodem są dostępne w internecie opracowania zawierające szczegółowe algorytmy wyliczeń wykonane dla różnych spółdzielni mieszkaniowych w Polsce. Sposobem najłatwiejszym byłoby wykorzystanie współczynnika proporcjonalności „k” między ciepłem emitowanym przez grzejnik a wskazaniami podzielnika, która pozwoliłaby przeliczyć jednostki podzielnikowe na wartość energii cieplnej wyemitowanej przez grzejniki. Warto podkreślić, że współczynnik „k” na pewno ma określoną wartość i jest znany firmie świadczącej usługę rozliczania kosztów ciepła. Tego nie możemy kwestionować bo wymaga tego norma PN-EN 834. Norma ta w punkcie 3 – „Zasady działania i metody pomiarowe” stwierdza, że wartość „zużycia” jest wprost proporcjonalna do ciepła oddanego przez grzejnik. Niestety nie mamy w chwili obecnej dostępu do takich danych jak zużycie ciepła zanotowane przez ciepłomierze w poszczególnych węzłach czy też współczynnik proporcjonalności podzielników firmy TECHEM. Zabrzańska Spółdzielnia Mieszkaniowa zapewne dysponuje kompletem niezbędnych danych, które mogłyby pozwolić na urealnienie proporcji kosztów stałych i zmiennych dla poszczególnych nieruchomości oraz opracowanie regulaminu rozliczania kosztów ciepła uwzględniającego powyższe uwarunkowania. Rozliczenie kosztów ciepła – niektórym już się udało. Przykładem spółdzielni mieszkaniowej, której udało się wprowadzić nowy regulamin rozliczenia kosztów ciepła uwzględniający obliczeniową proporcję kosztów stałych i zmiennych jest wrocławska Spółdzielnia Mieszkaniowa „Polanka”. Zachęcamy do zapoznania się zarówno z treścią tego regulaminu jak również z obszernym materiałem informacyjnym dla spółdzielców na stronie:
Rozumiem, że przedmiotowa uchwała rady nadzorczej zmieniła regulamin rozliczeń kosztów ogrzewania przeznaczonego na ogrzewanie tego budynku i przygotowanie ciepłej wody użytkowej dostarczanej centralnie poprzez instalację w budynku. Metoda rozliczenia całkowitych kosztów zakupu ciepła na poszczególne lokale mieszkalne i użytkowe w danym budynku wynikać bowiem musi z regulaminu. Wprawdzie spółdzielnia mieszkaniowa nie jest państwowym organem ustawodawczym, niemniej uważam, że także spółdzielnia powinna generalnie przestrzegać podstawowych zasad prawidłowej legislacji, w tym zasady niedziałania prawa wstecz (z łac. lex reto non agit). Uważam jednak, że dla rozstrzygnięcia niniejszego sporu znaczenie może mieć ustalenie, czy wprowadzenie przedmiotowej uchwały z mocą wsteczną mogłoby być uzasadnione. Zgodnie z art. 45a ust. 6 ustawy z 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne „w przypadku gdy wyłącznym odbiorcą paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła dostarczonych do budynku jest właściciel lub zarządca, jest on odpowiedzialny za rozliczanie na poszczególne lokale całkowitych kosztów zakupu paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła”. Oznacza to, że w budynku wielolokalowym zarządca powinien wprowadzić indywidualny system rozliczania kosztów ogrzewania. W tym celu zarządca dokonuje wyboru metody rozliczania całkowitych kosztów zakupu ciepła na poszczególne lokale mieszkalne i użytkowe w tym budynku (art. 45a ust. 9 ustawy). W przypadku zakupu ciepła z sieci miejskiej do węzła cieplnego naliczenie kosztów indywidualnego zużycia ciepła w lokalu odbywa się na podstawie kosztów zakupu ciepła do budynku, tj. na podstawie faktur dostawcy ciepła. Faktury wystawiane są na podstawie wskazań ciepłomierza głównego zainstalowanego w danym węźle cieplnym i cen jednostkowych oraz opłat ustalonych przez dostawcę ciepła. Wybór metody rozliczania zależy od budowy instalacji rozprowadzającej ciepło do poszczególnych lokali. I tak, koszty zakupu ciepła rozlicza się w części dotyczącej: 1) ogrzewania, stosując metody wykorzystujące: a) dla lokali mieszkalnych i użytkowych: wskazania ciepłomierzy, wskazania urządzeń wskaźnikowych niebędących przyrządami pomiarowymi w rozumieniu przepisów metrologicznych, wprowadzonych do obrotu na zasadach i w trybie określonych w przepisach o systemie oceny zgodności, powierzchnię lub kubaturę tych lokali, b) dla wspólnych części budynku wielolokalowego użytkowanych przez osoby niebędące odbiorcami powierzchnię lub kubaturę tych części odpowiednio w proporcji do powierzchni lub kubatury zajmowanych lokal (przy czym przez odbiorcę należy rozumieć każdego, kto otrzymuje lub pobiera paliwa lub energię na podstawie umowy z przedsiębiorstwem energetycznym; 2) przygotowania ciepłej wody użytkowej dostarczanej centralnie przez instalację w budynku wielolokalowym, stosując metody wykorzystujące: a) wskazania wodomierzy ciepłej wody w lokalach, b) liczbę osób zamieszkałych stale w lokalu. Zastosowanie przez zarządcę budynku konkretnej metody obwarowane zostało następującymi warunkami, mianowicie wybrana metoda ma: po pierwsze, uwzględnić współczynniki wyrównawcze zużycia ciepła wynikające z położenia lokalu w bryle budynku, po drugie, zapewnić prawidłowe warunki eksploatacji budynku określone w odrębnych przepisach, po trzecie, stymulować energooszczędne zachowania użytkowników lokali, po czwarte, zapewnić ponoszenie opłat w sposób odpowiadający zużyciu ciepła na ogrzewanie i przygotowanie ciepłej wody użytkowej. Z punktu widzenia doboru metody istotne znaczenie ma interpretacja zawarta jest w piśmie Departamentu Bezpieczeństwa Energetycznego Ministerstwa Gospodarki i Pracy z r., przesłanym do Stowarzyszenia ds. rozliczania energii zgodnie z jej zużyciem: „Dokonując, zgodnie z art. 45a ustawy, wyboru metody rozliczania całkowitych kosztów zakupu ciepła na poszczególne lokale, właściciel lub zarządca budynku wielolokalowego musi mieć na uwadze zapisy ust. 9 art. 45a ustawy, tzn. aby wybrana metoda stymulowała energooszczędne zachowania lokatora oraz zapewniała ponoszenie opłat w sposób odpowiadający zużyciu ciepła. Oznacza to, że metoda rozliczania kosztów ciepła wykorzystująca powierzchnię lub kubaturę poszczególnych lokali powinna być stosowana tylko wówczas, gdy nie ma możliwości, np. z przyczyn technicznych, zastosowania metod wykorzystujących wskazania ciepłomierzy lub urządzeń wskaźnikowych”. Zarządca wprowadza wybraną metodę w formie wewnętrznego regulaminu rozliczeń. Nadto ustawodawca nakazał, by powyższy regulamin rozliczeń dopuszczał możliwość zamiennego rozliczania opłat za ciepło dla lokali mieszkalnych lub użytkowych na podstawie ich powierzchni lub kubatury oraz określał warunki stosowania zamiennego rozliczania. Jak z powyższego wynika, problematyka rozliczania kosztów ciepła na ogrzewanie w budynkach wielolokalowych jest sprawą trudną, wynikającą przede wszystkim ze specyfiki ciepła, którego nie da się mierzyć i rozliczać w tak prosty sposób, jak pozostałe media energetyczne i wodę. Mając na uwadze powyższe, należy liczyć się z tym, że spółdzielnia, uzasadniając moc wsteczną przedmiotowej uchwały, może próbować tłumaczyć się tym, że poprzednio wybrana metoda nie spełniła jednego z czterech wyżej wskazanych warunków. Uważam, że to, czy działanie uchwały z mocą wsteczną było uzasadnione, może rozstrzygnąć tylko sąd na podstawie przeprowadzonego postępowania dowodowego. W tym celu osoba, której prawa lub obowiązki zostały zmianą regulaminu naruszone, może wytoczyć przed sądem powództwo o stwierdzenie nieważności danej uchwały. Sądem właściwym będzie sąd okręgowy miejsca położenia siedziby spółdzielni, wydział cywilny. Pozew winien być opłacony; zgodnie z art. 27 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych opłata w tym przypadku wynosi 200 zł. Pozew należy złożyć do sądu w 2 egzemplarzach. Warto też na podstawie statutu Pana spółdzielni ustalić, czy podjęcie przedmiotowej uchwały w ogóle należało do kompetencji rady nadzorczej. Nadto o zmianie regulaminu spółdzielnia winna poinformować lokatorów w terminie 14 dni od dnia jego wprowadzenia przez podanie go do wiadomości publicznej. Podsumowując, co do zasady prawo nie powinno działać wstecz. Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) w formularzu poniżej ▼▼▼ Zapytaj prawnika - porady prawne online .
rozliczenie kosztów centralnego ogrzewania
